Wanneer herstelt de economie van de coronacrisis-recessie?

16 april 2020

Bron: Consultancy

Het is dezer dagen zonder twijfel het meest besproken onderwerp binnen het bedrijfsleven: wanneer herstelt de economie van de coronacrisis?

Als het aan experts van adviesbureau Berenschot ligt, dan zijn er drie scenario’s die het meest voor de hand liggen. Het eerste en meest optimistische scenario gaat ervan uit dat de coronacrisis een redelijk tijdelijke impact heeft op de economie, en dat herstel binnen zes maanden verwacht mag worden.

Het tweede scenario rekent twaalf maanden voor de economie om zich te herstellen. In dat scenario zou dit jaar een economische krimp van 7% en volgend jaar een groei van 3% genoteerd worden. Het meest pessimistische scenario verwacht dat de crisis meer dan een vol jaar zal aanhouden, en zowel in 2020 als 2021 tot een recessie zal leiden. 

Start herstel: Na 3 tot 6 maanden
De maatregelen omtrent de huidige contactbeperkingen die het kabinet heeft opgelegd blijven drie tot zes maanden van kracht. Er is sprake van een heftige toename van het aantal met het coronavirus besmette Nederlanders in een kort tijdsbestek. Na deze piek neemt het aantal besmettingen af; we krijgen het virus onder controle doordat er gericht mensen in quarantaine kunnen worden geplaatst. Hiervoor is een grote capaciteit aan makkelijk toepasbare tests nodig.

De maatregelen van de overheid kunnen vervolgens geleidelijk teruggedraaid worden. Als de maatregelen worden opgeheven, is er sprake van snel en sterk economisch herstel. De operatie van bedrijven kan weer opgeschaald worden en de productie wordt geleidelijk hervat. Het consumentenvertrouwen herstelt in dit scenario snel. 

Start herstel: Na 6 tot 12 maanden
In dit scenario worden de huidige contactbeperkingen aangescherpt en uitgebreid om de verspreiding van het virus krachtiger tegen te gaan. Er is sprake van een verdere obstructie van het openbare leven. Denk aan het sluiten van winkels en een restrictie op samenscholing van mensen in openbare ruimten. Dit zal leiden tot een langdurige economische crisis. Dit betekent langdurige vraaguitval en beperkingen in de operatie van bedrijven. Daarnaast zal de crisis ook breder zijn; meerdere sectoren zullen worden geraakt. De maatschappij blijft langer op slot. Economisch herstel zal pas na zes tot twaalf maanden plaatsvinden. Het consumentenvertrouwen herstelt matig. 

Start herstel: Na meer dan een jaar
De Covid-19-crisis houdt lang aan en het aantal besmettingen blijft toenemen. Er ontstaat een diepe vertrouwenscrisis. Tijdens deze crisis worden ook de vitale sectoren, waaronder de gezondheidszorg, politie en defensie, dusdanig geraakt dat de continuïteit van de dienstverlening ernstig onder druk komt te staan en ook deels uitvalt. Dit resulteert in grote schade voor zowel de economie als de samenleving.

Marktomstandigheden verslechteren en er ontstaat langdurige, grote onzekerheid. We krijgen het virus onder controle door groepsimmuniteit of door de ontwikkeling van een vaccin. Een precieze periode is niet aan te geven, maar zeker tijdens het volgende winterseizoen zullen er zeker nog contactbeperkingen zijn. 

Overige experts: Wanneer herstelt de economie van de coronacrisis?
In de afgelopen week hebben tal van overige experts hun hoofd gebogen over de vraag wanneer de economie van de coronacrisis zal herstellen. Uit een op 20 maart door Rabobank gepubliceerd rapport komt de verwachting naar voren dat de Nederlandse economie dit jaar met 0,2% zal krimpen door de coronacrisis. In deze voorspelling gaan de economen er wel vanuit dat de crisis tussen april en juli onder controle wordt gebracht. Halverwege 2020 zou dan economisch herstel kunnen optreden. ABN Amro bracht een dag eerder een rapport uit. Volgens de economen van de bank zal pas op z’n vroegst in 2021 een stevige heropleving van de economie waar te nemen zijn. 

Volgens analisten van het Centraal Planbureau Bureau (CPB) krijgt Nederland hoe dan ook te maken met een recessie als gevolg van de coronacrisis. Het CPB heeft een viertal scenario’s gemaakt om een hele voorzichtige inschatting te maken van de economische klappen die we kunnen verwachten. In het meest pessimistische scenario krimpt de Nederlandse economie in 2020 met 7,3%;. In 2021 komt daar nog een jaar van 2,7% krimp bij. Veel mensen zullen dan naar verwachting op het werk een slechtnieuwsgesprek krijgen: in dat jaar komt 9,4% werkloos thuis te zitten.

Steunmaatregelen
Veel ondernemers en bedrijven hebben momenteel te lijden onder de coronacrisis. Om de economie draaiende te houden heeft het kabinet een grootschalig pakket aan steunmaatregelen in het leven geroepen. Hieronder vallen onder andere de Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud (NOW), die bedrijven in staat stelt hun personeel door te betalen, zodat banen en inkomens beschermd worden.

Een andere maatregel is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO), die is gericht op zelfstandige professionals en zzp’ers. De maatregel moet ervoor zorgen dat zzp’ers die in deze tijd (tijdelijk) zonder werk komen te zitten van inkomen worden voorzien. Dit gebeurt langs twee sporen: 1) Het tijdelijk bieden van inkomen, gelijk aan de huidige Bbz van maximaal € 1.500 per maand; en 2) Het verstrekken van een lening voor bedrijfskapitaal tot maximaal net iets meer dan €10.000.