Mijn Ooa - Inloggen
  1. Wachtwoord vergeten?
Ernst Hijmanslezingen

Ernst Hijmanslezing 2017

Door Moniek Verstegen
Bekijk hier de foto's

Clown, Jezuïet, mantelzorger én honorair hoogleraar Business Spiritualiteit aan Nyenrode. De Ernst Hijmanslezing werd maandag 16 januari uitgesproken door Paul de Blot. Hij mag dan 92 jaar oud zijn, dat deed niets af zijn gedrevenheid, passie en enthousiasme. In tegendeel.

Geen speler uit het maatschappelijk veld, zoals gewoonlijk het geval bij de Ernst Hijmanslezing, wel een verhalenverteller. Iemand die je aan het denken zet, over anderen én over jezelf. Niet onbelangrijk voor een organisatieadviseur, aldus Frank Hüsken, bestuurslid van de Ooa, in zijn inleiding. ‘Wij houden anderen vaak een spiegel voor, en introspectie is nodig om te weten vanuit welke uitgangspunten we dat doen.’

Concentratiekamp
Paul de Blot werd geboren in Indonesië, waar hij zijn werkende leven startte als chemist bij een suikerfabriek. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vocht hij in het geallieerde leger, wat leidde tot vijf jaar gevangenschap in een Japans concentratiekamp. Na de oorlog werd hij Jezuïet en zijn leven daarna laat zich tekenen door tal van studies in Europa, waaronder Theologie in Maastricht en Spiritualiteit en Psychologie in Nijmegen.

Hoogleraar
In 1979 begon De Blot zijn carrière op Nyenrode Business Universiteit waar hij Bedrijfskunde studeerde en trainingen gaf in managementvaardigheden. In 2004 promoveerde hij op het onderwerp ‘Vernieuwing van organisaties in een chaotische omgeving door vernieuwing van de mens’ en in 2006 werd hij hoogleraar in organisatievernieuwing met de leerstoel Business Spiritualiteit.

Angst
Als De Blot het podium betreedt, valt hij met de deur in huis. ‘Angst is de grootste veroorzaker van mislukking.’ En hoewel het voor de meesten niet duidelijk is waar dit heen gaat, hangt de zaal aan zijn lippen. De Blot vertelt over de werking van angst, over hoe je ervan kunt leren en hoe je angsten kunt overwinnen. Hij zet zijn verhaal kracht bij met anekdotes uit zijn eigen leven, bijvoorbeeld over zonder hoop en geblinddoekt gevangenzitten in een dodencel, over ontslagen worden en over de dood van zijn moeder.

Remedie
Relaties, vriendschappen en liefde zijn de beste remedie tegen angst, stelt De Blot. Ze heffen angsten op en ontstaan uit dankbaarheid. Dankbaarheid voor de hulp die we elkaar geven, zegt hij. ‘Veel culturen hebben dit afwateringsysteem voor angst in de samenleving ingebouwd. Ze hebben het bijvoorbeeld over wij en niet over ik. Maar in Nederland vragen we elkaar maar weinig om hulp, valt me op. We willen zelfstandig blijven en niet afhankelijk zijn.’

Evolutie
Af en toe legt De Blot expliciet de link tussen zijn verhaal en organisatieadvies. Organisaties zouden zich meer moeten gedragen zoals de natuur, vindt hij. Zich ontwikkelen zoals dat binnen het evolutieproces gebeurt. ‘Samenwerking met de naaste omgeving. Doen wat er nu gedaan moet worden, en niet wat morgen of overmorgen moet. Dat is het kleinschalige management van de natuur. De kettingreactie die het teweegbrengt, zorgt uiteindelijk voor grootschalige verandering.’

Heerlijke files
Stilte en rust inbouwen, je richten op het positieve, zorgen voor de ander en genieten van momenten van blijdschap. Het zijn de adviezen van De Blot - aan de grote groep aanwezige Ooa-leden - om los te komen uit de greep van angst en ruimte te creëren voor nieuwe ideeën. De Blot: 'Ik vind files heerlijk, want dan kan ik mijn hoofd leegmaken. En als ik een vervelend gesprek heb gehad, geniet ik van de fijne ontmoeting van daarvoor.‘ Ook niet onbelangrijk: de functie van angst. 'Die moeten we niet vergeten. Want, zoals overlevende van de Holocaust Viktor Frankl zei: "Wie de waarde van de dood (of angst) niet herkent, heeft geen waardering voor het leven."'

Bekijk hier de beelden van de Ernst Hijmanslezing 2017: