Mijn Ooa - Inloggen
  1. Wachtwoord vergeten?
Impressie activiteiten 2010

10-09-2010 Search Conference deel II

Vrijdag 10 september jl. werd de tweede in de rij van drie Search Conferences over vertrouwen gehouden. Een interessante middag met Dick Jan Abbringh en Alfons van Marrewijk als sprekers en workshopbegeleiders. Hieronder een korte weergave van de bijeenkomst.

Abbringh bracht een verhaal dat zich toespitste op het gebrek aan vertrouwen wereldwijd, voor een decor met de gezichten van Nina Brink, Cees van der Hoeven en Dirk Scheringa. Daarna zagen we Lehman Brothers en Icesave in hetzelfde decor voorbij schuiven en werd wel duidelijk wat Abbringh wilde zeggen. Vervolgens toonde hij ons Milton Friedman en Peter Drucker, wat Abbringh betreft twee antipoden. ‘Organisaties zijn losgeraakt van hun maatschappelijke setting. Volgens Friedman is er maar een sociale verantwoordelijkheid, en dat is winstmaximalisatie. Echter die tijd is voorbij, want dat uitgangspunt schept problemen. Abbring pleit er voor dat we meer de kant van Drucker op moeten. Het gebeurt eigenlijk al: binnen de randvoorwaarden van rendabiliteit wordt social responsability langzamerhand mainstream.’

Abbringh stelt ook de retorisch vraag, waar waren de adviseurs tijdens de crisis? Neem bijvoorbeeld McKinsey , zij bestuurden zo ongeveer ABN/AMRO, maar traden nergens op de voorgrond. Oftewel over de rol van adviseurs als spin doctors in dat debacle zijn weinig vragen gesteld.’

Ook in de ‘zachte sector’ is de harde aanpak van winstmaximalisatie te ver doorgevoerd, vindt Abbringh. Dat komt onder andere door adviesbureaus die bedrijfsmodellen transporteren naar de publieke sector. Dat gaat weer ten koste van het vakmanschap. Volgens Abbringh is het hoog tijd voor reflectie. Adviseurs moeten organisaties helpen hun vakmanschap terug te vinden en die social responsability op te pakken. ‘Wereldwijd is de consultancy aan het veranderen. Soms zul je opdrachten moeten weigeren, opdrachten die alleen voor aandeelhouders interessant zijn.’

Behalve het noodzakelijk vertrouwen in organisaties door de samenleving als geheel, is er ook een noodzaak voor vertrouwen tussen, en binnen organisaties. Ter demonstratie nam de tweede spreker, professor Van Marrewijk zijn gehoor mee naar de hooglanden van Irian Jaya. Hijzelf was daar ook heen vertrokken, nadat hij als HTS’er en vervolgens projectmanager had ervaren dat ‘techniek en mens te zeer gescheiden waren geraakt’. Van Marrewijk besloot bedrijfsantropoloog te worden. ‘Als bedrijfsantropoloog probeer je het normale exotisch te maken, en het exotische normaal. Dat stelt je in staat om een bedrijfscultuur, met al zijn kledingvoorschriften en rare gewoonten, met nieuwe ogen te bekijken.’

Van Marrewijk zelf refereert daarbij graag aan de Lani’s en de Dani’s, twee ‘organisaties’ die elkaar naar het leven staan, diep in de natte hooglanden van Irian Jaya. Of je een Lani of Dani bent toon je middels hoofdtooi en peniskoker, en door regelmatig oorlog te voeren tegen de andere organisatie. Dat gebeurt op afgesproken tijd en plaats, met speren en pijl en boog, waarbij doorgaans niet veel meer slachtoffers vallen dan bij een soortgelijke confrontatie tussen ajacieden en feyenoorders. ‘De functie van zulke gevechten is een bevestiging van je identiteit. Dat is voor mensen heel belangrijk.’

Behalve de identificatie met de groep, kennen de Papoease organisaties meer constructieve elementen. Zo is er de geïnstitutionaliseerde traditie van bruidroof, dat inteelt voorkomt en kinship smeedt. Nog interessanter is het proces dat de hiërarchie binnen de organisaties bepaalt: je stijgt in die hiërarchie wanneer je meer varkentjes verzamelt, en die ceremonieel redistribueert. ‘Dat is een heel groot gebeuren, waarbij mensen van heinde en verre komen deelnemen. Zo kweek je vertrouwen, zo wordt je chief. Je geeft altijd weer terug.’

Met een antropologische bril leg je net zo goed de ingesleten gewoontes en oer-instincten binnen moderne organisaties bloot. Zo kun je de stammenstrijd tussen Fortis en ABN/AMRO heel aardig vergelijken met de rituele gevechten in Irian Jaya. Zo is de hiërarchie binnen de universiteit van Van Marrewijk evenmin te missen. ‘Een hoogleraar heeft een eigen kamer van twaalf vierkante meter, terwijl de promovendi met zijn tienen in de bezemkast zitten. Mensen zijn gehecht aan die hiërarchie, aan hun eigen raam en hun eigen deur. Dat moet je blootleggen, voordat je ergens bijvoorbeeld een open office wil invoeren. Dat kan dus niet overal.’

Na de betogen van beide sprekers is de groep in tweeën gesplitst om onder leiding van beide sprekers aan een opdracht te werken. Deze workshops leverden interessante discussies en inzichten op bij de deelnemers.

Kortom we kunnen terug kijken op een succesvolle tweede Search Conference. Rest ons nog de laatste Search over vertrouwen te organiseren. Deze staat gepland op donderdag 17 maart 2011. Tijdens deze bijeenkomst zal Hans Strikwerda spreken over de vertrouwens”breuk” waarvan organisatieadviseurs mede veroorzakers zijn. De deelnemers van het logboek van vertrouwen presenteren de resultaten van een klein onderzoek naar hoe je herstel van vertrouwen in de klant-adviseur relaties kunt realiseren.

Een laatste stap in de lagen van thema vertrouwen.